arrowВсе издания России в электронном виде
ГлавнаяЭлектронные СМИ Наши партнерыКонтактыСсылки ДОБАВИТЬ САЙТ В КАТАЛОГ
Все Средства Массовой информации печатные в электронном виде мы стараемся сделать базу печатных СМИ доступнее
Федеральные газеты
Региональные газеты
Журналы
Радио
ТВ
Добавить сайт в каталог
Наши партнеры
Контакты
последние новости адрес редакции цены на рекламу
официальный портал
Актуальные новости

смотреть онлайн, свежие новости, последние новости
официальный сайт издания, официальный сайт, редакция элемент крупнейшего в своем роде сайта ОНЛАЙНГАЗЕТА.ИНФО
Яндекс.Метрика
Рейтинг@Mail.ru


         Газета "ЯНАРЫШ" (Республика Удмуртия)

Перейти на сайт СМИ >>>


Газета ЯНАРЫШ в Ижевске образец обложки газеты газета как выглядит газета реальный тираж, информация о газете редакция телефон электроный адрес журналисты директор редактор

Об издании

Учредитель газеты: АУ УР "Информационно-издательский центр "Янарыш". Учредитель редакции: Министерство культуры, печати и информации Удмуртской республики.

426057, Ижау ш???ре,
Пастухов урамы, 13 йорт.
Телефон: 78-17-94, 78-35-43
 

Татар халкыны? зур к?пчелеге Татарстаннан читт? яши. Дим?к, милл?т язмышы турында с?з алып барганда, б?тен д?ньяга сибелеп яш??че татарлар тормышын, проблемаларын да белеп торырга, аларны х?л ит? ?чен тырышырга кир?к. Бу ?лк?д? беренче ярд?мче — милли матбугат.

Б?генге авыр заманда популярлык яулау ??м аны озак еллар буе саклап кил? ?чен газета, и? беренче чиратта, халыкчан булырга, аны? м?нф?гатьл?рен якларга тиеш. Мен? шундый югарылыкка ирешк?н милли басма дип, Удмуртия ?ирлегенд? н?шер ител?че «Я?арыш» газетасын ?йтерг? м?мкин.

«Я?а м?гъл?мат чарасы п?йда булу — туксанынчы елларда ??мгыять тормышында барлыкка килг?н к?ренешл?рне? и? ???миятлел?ренн?н берсе. Аны? т?п максаты — д??л?т хакимияте органнары эшч?нлеген халыкка ?иткер?, халык фикерен белдер? ?чен трибуна булдыру, милли м?д?ниятне, гореф-гад?тл?рне торгызу, телне саклау. Газетаны? бер-ике битлед?н республикак?л?м авторитетлы басмага ?верел?е — ?з эшен? чын к??елд?н бирелг?н журналистлар коллективыны? берд?м хезм?тене? к?рк?м н?ти??се. Россия матбугат чараларына хас булган и? яхшы традициял?рг? тугрылык саклап, «Я?арыш» газетасы редакциясе ?з х?б?рчел?ре бел?н тыгыз элемт?д? тора ??м ??рдаим элемт?не арттыру ?стенд? эшли. Редакция хезм?тк?рл?ре Удмуртия Республикасында ??м Татарстанда булып торган вакыйгаларны? ша?иты гына т?гел, ? аларда ?зл?ре актив катнашучы да…» — диг?н иде Удмуртия Республикасы президенты Александр Волков «Я?арыш»ны? 15 еллык юбилее у?аеннан.

БЕРЕНЧЕ АДЫМНАР

…1990 ел октябренда ?тк?н татар и?тимагый ?з?ге утырышында т?рле районнарда таркау р?вешт? эшл?п кил?че и?тимагый оешмаларны берл?штер?, м?кт?пл?рд? татар телен укыту м?сь?л?л?ре карала. ?леге м?сь?л?л?рне у?ай х?л ит? максатыннан махсус и?тимагый-с?яси газета булдыру кир?клеге ассызыклана, аны? т?рле район-авылларга сибелеп яш??че татар халкын берл?штер?д? гаять зур к?ч булачагы к?заллана.

Татар и?тимагый ?з?гене? ноябрь ае утырышында булачак газетага исем сайлана. «Я?арыш» исемен? тукталалар. Газетаны? беренче м?х?ррирл?ре — М?сгут Гаратуев ??м Закуан Нуретдин. Эпиграф итеп алынган «Уян татар, уйлан татар, тарихлары?ны ач, актар, алда иркен чаклар!» диг?н с?зл?р ватандашларыбызны летаргик йокыдан арынырга чакыра.

Газетаны? н?шер ител? датасы февраль ае дип язылган булса да, тиражны 1991 елны? 4 нче мартында гына алалар. Шу?а к?р? «Я?арыш» газетасыны? туган к?нен ?леге дата бел?н б?йл?рг? кир?ктер. Басылу сыйфатыны? т?б?н булуына карамастан, бу гаять зур вакыйга була. Шул ук к?нне тиражны? бер ?лешен татарлар к?м?к яш?г?н авылларга, районнарга юллыйлар, калганы Удмуртия татарларыны? беренче Корылтаенда катнашучыларга таратыла. Корылтайда «Я?арыш» газетасыны? м?х?ррире итеп Фарсил Махиянов сайлана.

1991 ел маенда «Я?арыш»ны? типографик ысул бел?н басылган 1А саны чыга. Татар халкында гына т?гел, б?тен Удмуртия ??м?гатьчелегенд? зур кызыксыну уяткан бу басмада нинди материаллар урын алган со?? Татар и?тимагый ?з?ге р?исене? милли рух саркып торган «Олы юлга чыкканда» диг?н язмасы, Удмуртия Татар и?тимагый ?з?ге оештырылган 1 нче Корылтайда катнашучыларны? татар халкына м?р???гате, ТИ? Уставыннан ?земт?л?р… К?пчелек татарларны? ?з ана телл?рен белм?вен ис?пк? алып, ике битенд? рус теленд?ге язмаларга урын бирел?е ис? башка милл?тл?рг? д? татар халкыны? тормыш-к?нк?реше, милли х?р?к?те бел?н якыннан танышу м?мкинлеген бир?.

? инде 1992 елдан якындагы ?гер?е районы типографиясенд? н?шер ител? башлагач, ?лб?тт?, «Я?арыш»ны тулысынча татар теленд? бастыруга к?ч?, биз?лешен, эчт?леген тагын да камилл?штер? м?мкинлекл?ре арта т?ш?. Газетаны? ул вакыттагы м?х?ррире Закуан Нуретдин с?йл?г?нн?рд?н:“М?х?ррир урынбасары Х?бир Усманов ??м махсус х?б?рче Амур Ф?л?хов бел?н кулъязмаларны машинкада бастырабыз да ?гер?е типографиясен? илт?без. Бернич? к?нн?н, т?рле оешмалардан, эшм?к?рл?рд?н тиенл?п диярлек ?ыйган акчаны т?л?п, инде басылып чыккан газета тиражын чаналарга т?яп, вокзалга кит?без д?, поездга утырып, Ижауга кайтабыз. Ярты тиражны туп-туры эшм?к?р Ф?н?с Газизуллин ?ен? алып барабыз (ул, кая гына барса да, очрашкан-танышкан милл?тт?шл?ребезг? газетабызны ?л?ш?), калганнарын республикабызны? татарлар к?м?кл?шеп яши торган ш???р-авылларына юллыйбыз…”

Беренче елларда бушлай таратып, халыкны татар газетасы бел?н таныштырганнан со?, инде Ижау ш???ренд? н?шер ител? башлагач, «Я?арыш»ка язылу оештырыла. Башта айга ике м?рт?б? ген? чыгып килг?н газета тизд?н атна саен 4 битле басма булып чыга башлый. Язылучылар саны артканнан арта барып, тиражы да ?с?. Гомумил?штереп ?йтк?нд?, «Я?арыш» тиз арада милл?тт?шл?ребез ышанычын, ихтирамын яулап, чын халык газетасы д?р???сен? иреш?.

?йе, беренче саннарыннан ук б?тен Удмуртия ?ирлеген? таралып гомер кичер?че татар халкыны? тугры юлдашы, ки??шчесе була алган б?йсез (!) «Я?арыш» газетасыны? егерме еллык гаять бай, ?зенч?лекле тарихы бар. ?ич арттыру т?гел: шундый сик?лт?ле юллар ?теп т? сынмаган, сайлаган кыйбласына, укучыларына тугры калган, планлаштырылган ??р санын ?з вакытында ??м тиешле сыйфатта милл?тт?шл?рен? ирештер? алган берд?нбер басма ул. С?з д? юк, нибары ике-?ч кеше к?че бел?н ген? чыгарыла башлаган газетаны ?ирле проблемаларны татар милл?те м?нф?гатьл?ре к?злегенн?н чыгып к?т?р?г? ??м аларны у?ай х?л ит?г? с?л?тле итеп яш?т?, к?нн?н-к?н камилл?штер?, ку?тен, т?эсир ит? к?чен арттыра бару ?йтеп бетергесез зур с?л?т-осталык, ка?арманлык тал?п ит?.

ДИАСПОРА ТОРМЫШЫНДА ГАЗЕТАНЫ? РОЛЕ
«Я?арыш» газетасыны? оештырылу тарихын, ?сеш юлларын, б?генге гам?лл?рен к?заллаганда, аны? Удмуртия татарлары тормышында ??м гомумтатар тарихында шактый зур урын алып торганлыгы ачыклана.

«Милли х?р?к?тне? алгы сафында баручы Ижау ш???ренд? «Я?арыш» газетасыны? барлыкка кил?е б?гырьл?рд?н саркып чыккан ?ан с?зен? сусаган шунда яш??че татар халкы ?чен к?теп алган куанычлы вакыйга булды. Ул к??елл?рд? янган азатлык утын кабат д?рл?теп, милли гамьне кабат кузгатып ?иб?рде. Тора-бара ул Татарстаннан читт?р?к — Ижау каласында ??м Удмуртия Республикасында берл?шеп яш??че татар халкын берл?штереп, ?ыеп торучы бер ?з?кк? ?верелде…» — ди Татарстан Язучылар берлеге р?исе Илфак Ибра?имов.

?ичшиксез, газетаны? укучылар игътибарына татар д?ньясында булган милли чаралар м?гъл?мат т?къдим ит?е, татар халкын милли х?р?к?тт? актив катнашырга чакырып т?рле эчт?лект?ге, жанрдагы язмалар бастыруы аеруча югары б?яг? лаек. Татар ??м?гатьчелеге фикеренч? ис?, редакция, оешуыны? беренче к?нн?ренн?н ?к, татар газетасын гам?лг? куючы гына т?гел, ? б?лки т?рле профессия, т?рле катлам милл?тт?шл?ребезне? ?зен? к?р? бер очрашу, ки??шл?ш? урынына ?верел?. Даими р?вешт?, квартал саен милли х?р?к?т активистлары бел?н очрашып, «Я?арыш» газетасыны? алдагы ?ч айда чыгачак саннарын планлаштыру бел?н берр?тт?н, мондый ?ыеннарда гомуммилли м?сь?л?л?р д? карала.

Удмуртия ?ирлегенд? татар милли х?р?к?тен башлап ?иб?рг?н ??м озак еллар ?ит?кл?г?н татар и?тимагый ?з?ге эшч?нлеген к?ч?йт? максатыннан т?рле милли-и?тимагый берл?шм?л?р оештыру, аларны? эш юн?лешл?рен конкретлаштыру ??м башка м?сь?л?л?р, и? беренче чиратта, н?къ мен? шушы ?ыеннарда каралып, тормышка ашырылып кил?. Сер т?гел, со?гы елларда Татарстаннан читт? гомер кичер?че татарлар тормыш-к?нк?решенд?, милли м?гариф-м?д?ният ?лк?сенд? аерым оешмалар гына х?л ит? алмаслык кыенлыклар туу турында с?йл?н?. Шуны ис?пк? алып, Россияне? башка бик к?п регионнарында кебек, Удмуртия ?ирлегенд? д? региональ милли-м?д?ни автономия т?зелг?н. Бу эшне? д? чишм? башында шул ук «Я?арыш» редакциясе тора. Автономияне? идар? ?ит?кчесе — «Я?арыш» газетасыны? баш редакторы Ирек Ш?рипов.

Бер-ике с?з бел?н ген? тагын шуны иск?ртеп ?тик: «Я?арыш» газетасын д?ньяга чыгару редакция эшч?нлегене? бер юн?леше ген? ?ле. Аны? икенче юн?леше, алда телг? алынганча, милли и?тимагый-с?яси эшч?нлек булса, ?ченчесе — н?ширлек. 1997 елда Удмуртия татарлары тарихында чираттагы ист?лекле вакыйга булып ?т? — ?ирле татар шагыйрьл?рене?, композиторларыны? и?ат ?имешл?рен туплаган беренче ?ыентык д?нья к?р?. Икенче Б?тенд?нья татар Конгрессыны? ??р делегатына б?л?к ителеп, д?нья ??м?гатьчелеге тарафыннан югары б?я алган «Язмышлар авазы» диг?н китап була ул. Б?ген инде андый югары сыйфатлы китаплар саны ?ч дист?д?н артык!

?д?бият турында с?з чыккач, тагын бер фактка тукталмый булмый. Н?къ мен? «Я?арыш» газетасы редакциясе тырышлыгы бел?н Удмуртия Язучылар берлегенд? ??м Удмуртия Журналистлар берлегенд? татар б?леге оештырылган, Татарстан Язучылар берлегене? региональ б?леге р?смил?штерелг?н.

Газетаны? еллык тупланмаларын к?зд?н кичерг?нд?, х?б?рчел?р, гади укучылар исеменн?н «Я?арыш»ка к?пме р?хм?т с?зл?ре килг?нлеген а?лыйсы?. Редакция хезм?тк?рл?ре ?йт?енч?, андый хат-язмалар б?ген д? к?п кил? ик?н. Бу хатлардан к?ренг?нч?, милл?тт?шл?ребез ?чен «Я?арыш» — таныштыручы да, кавыштыручы да, очраштыручы-табыштыручы да, серд?ш-ки??шче д?, к?телг?н кунак та, ышанычлы юлдаш та.
МИЛЛИ М?ГАРИФ М?СЬ?Л?Л?РЕ

?з милл?тене? тарихын, гореф-гад?тл?рен ??м ?д?биятын ??р кеше яхшы белерг? тиеш. ? бу кыймм?тле рухи байлыкка иреш? ?чен и? беренче туган теле?не яхшы бел? кир?к. Тел милл?тне бар ит?че и? м??им асыл сыйфатларны? берсе булып тора. Халык ?зене? телен онытса, югалтса, милл?т буларак та юкка чыга. Д?ресен ?йтерг? кир?к, безне? милл?т аздан гына шундый язмышка дучар булмый калды. ?зг?ртеп кору башланган елларда мен? шушы упкыннан котылу юлларын эзл?? башланды.

Татарстаннан читт? яш??че милл?тт?шл?ребез ?чен бу икел?т? авыр эш була. Татар халкыны? милли м?гариф м?сь?л?л?ре бел?н ныклап ш?гыльл?н?че д??л?т органнары булмый. Бу эш тулысынча и?тимагый оешмалар ?илк?сен? т?ш?.

Милли м?гарифне ?стер?г?, татар телен саклап калуга багышланган язмалар “Я?арыш” газетасыны? беренче саннарыннан ук басылып кил?. ? башкача м?мкин д? т?гел, ч?нки, газетаны? ??м аны? оештыручысы булган татар и?тимагый ?з?гене? т?п максаты, бурычы – милли б?йсезлек ?чен к?р?ш, халкыбызны? ана телен, м?д?ниятын саклап калу ??м камилл?штер?.

Рус м?кт?пл?ренд?ге татар балаларына туган телне ??м ?д?биятны укыту, татар м?кт?пл?ренд? укучыларга милли белем бир?г? караганда ?зенч?лекле ??м катлаулырак, билгеле. Газетаны? 1996 елгы 52 нче санында урнаштырылган “Милли белем йорты булырмы?” (Авторы – А.Ф?л?х) диг?н м?кал?д? с?з 60 ме?н?н артык татар кешесе яш?г?н Ижау ш???ренд? саф татар м?кт?бе ачу проблемасын к?т?р?:

“Татар милли м?гариф системасын аякка бастыру ?чен укыту ??м т?рбия эшене? б?тен буыннарында да (ясле-бакча, м?кт?п, югары м?кт?п) милли мохитны т?эмин итеп, халыкны? ?з теленд? белем алуына ирешерг? кир?к. Шуны яхшы а?лаган х?лд?, татар ??м?гатьчелеге мен? нич? ел инде Ижау ш???ренд? ген? булса да саф татар балалар бакчасы, милли м?кт?п оештыру уе бел?н яна…”, — дип башлана ул м?кал? ??м Удмуртия татар и?тимагый ?з?гене? бу ?лк?д?ге зур казанышы турында х?б?р бел?н т?мамлана – “Ижауда саф татар классик гимназиясе ачылды!”
М?Д?НИЯТ ?СЕШЕНД? ГАЗЕТАНЫ? РОЛЕ

«Я?арыш» газетасы редакциясене? Уставында «Редакция, статусы буенча, м?д?ният учреждениесен? ти?л?н?» дип язылган. Бу, ?з чиратында, газетаны? т?п эш юн?лешл?ренн?н берсе татар халкыны? м?д?ниятын, гореф-гад?тл?рен саклау ??м ?стер? ик?нлеген? д? ишар? булып тора.

Газета, беренче саннарыннан ук, милли м?д?ниятка кагылышлы проблемаларны к?т?реп чыга ??м аларны у?ышлы х?л ит? юлларын эзли.

Беренче чорларда м?д?ният м?сь?л?л?рен? кагылышлы язмаларны? зур к?пчелеге информацион характерда гына булса (х?б?р, репортаж), тора-бара газета битл?ренд? зур к?л?мле, проблемаларны тир?нтен к?т?реп чыккан, аларны у?ышлы х?л ит? юлларын к?рс?тк?н аналитик м?кал?л?р, публицистик ?с?рл?р ешрак басыла башлый.

“Я?арыш” газетасыны? Удмуртия ?ирлегенд? милли м?д?ниятны ?стер? ?лк?сенд? тоткан урынын билгел?г?нд?, шулай ук республиканы?, Ижау ш???рене? т?рле милли-м?д?ни ??мгыятьл?рен оештырып ?иб?р?д? редакция ?гъзаларыны? турыдан-туры катнашуын билгел?п ?т?рг? тиешбез. Мисал ?чен, “Йолдыз” м?д?ният ?з?ге, “Якташлар” и?тимагый оешмасы, “Аксакаллар шурасы”, “Иман” яшьл?р берлеге ??м башка оешмалар, беренче чиратта, “Я?арыш” газетасы редакциясе тырышлыгы бел?н булдырыла. Бу ??м башка берл?шм?л?р б?генге к?нд? д?, милл?тт?шл?ребез м?нф?гатен к?зд? тотып нинди д? булса чара оештырган вакытта, газета редакциясе ??м башлыча шушы коллектив ?гъзаларыннан торган региональ милли-м?д?ни автономия идар?се бел?н бел?н ки??шеп эшли…
СО?ГЫ С?З УРЫНЫНА

“Я?арыш” газетасы – га??еп бай тарихлы, Удмуртия ?ирлегенд? гомер ит?че татар диаспорасы тормышында бик зур урын алып торган, гомуммилл?т игътибарына лаек басма.

Со?гы 20 ел д?вамында бик к?п газета-журналлар п?йда булды. Шул ис?пт?н, татар матбугат базарында да. К?пчелеге халыкны? к??елен яуларга тырышып, «сары» газеталар сафын тулыландырды. ? «Я?арыш» ?ле д? булса «С?й гомерне, с?й халыкны, с?й халыкны? д?ньясын…» диг?н девизына тугры. Б?тен катлам кешел?ре д?: яше-карты да, гади халык та, ?ит?кче постларда хезм?т ит?чел?р д? аны? битл?ренн?н ?зен? кир?кле м?гъл?мат, ?зен борчыган ??р сорауга т?г?л ?авап таба, тел?г?н вакытта, тел?г?н м?сь?л? буенча ?зене? фикерл?ре бел?н уртаклашу м?мкинлеген ала.

Йомгак ясап, болай дип ?йтерг? хакыбыз бар: Удмуртия ?ирлегенд? б?ген д??л?т хисабына чыгып кил?че “Я?арыш” газетасыны? (оештыручысы – Удмуртия Республикасыны? матбугат ??м м?гъл?мат министрлыгы) эш юн?лешл?рен башка регионнардагы ??м Татарстанны? ?зенд?ге татар газета-журналларына ?рн?к итеп куярга м?мкин…

 

Сайт газеты >>>

 

 

 

 

 

ТЕГИ: Вся информация об издании Газета ЯНАРЫШ республика Удмуртия газеты информация о газете телефон редакции газеты ЯНАРЫШ в Ижевске электронная почта написать письмо e-mail адрес ЯНАРЫШ Ижевск Журналисты адрес редакции газеты РЕАЛЬНЫЙ ТИРАЖ газеты ЯНАРЫШ в Республике Удмуртия электронная подписка оформить подписку на Газету ЯНАРЫШ в Ижевске контакты ЯНАРЫШ, Ижевск, ФИНАНСИРОВАНИЕ ГАЗЕТЫ ЯНАРЫШ ОСУЩЕСТВЛЯЕТСЯ ПРЯМОЕ, ДИРЕКТОР ГАЗЕТЫ ЯНАРЫШ В Ижевске НЕПОСРЕДСТВЕННО РЕДАКТОР ГЛАВНЫЙ компромат на власть Удмуртской республики. Доход газеты ЯНАРЫШ за год превысил совокупный тираж газеты увеличился в разы связанао с презедентом республики поддержка газеты, журналсты газеты ЯНАРЫШ телефон журналиста написать письмо в редакцию газеты ЯНАРЫШ Воткинск Ижевске, Ижевск, Газета, телефон, редакции, Журналист, адрес, тираж, подписка, электронная, e-mail, почта, реальный, инофрмация, газеты, телефон, контакты, республика, Сарапула, написать, письмо, оформить Ижевск читайте газету ЯНАРЫШ в Сарапуле редакция газеты ЯНАРЫШ в городе Воткинск где Глазове купить газету ЯНАРЫШ Можга корпункт газеты ЯНАРЫШ Игра редакция газеты в городе Ува Балезино распорстранение газеты ЯНАРЫШ Кез Камбарка купить газету ЯНАРЫШ в райцентире Кизнер Завьялово киоск продажи газет в Малая Пурга Якшур-Бодья редакция газеты в гоароде Шаркан Яр подписка на газету на почте Алнаши как выписать изданиеЯНАРЫШ в городе Новый Дебёсы наша газета ЯНАРЫШ распространяется по всем районам Удмуртской республики Вавож Сигаево можно купить газету без труда или подписаться Селты оформить подписку в нашем городе Сюмси купить газету ЯНАРЫШ журналист газеты из Хохряки Каракулино газета ЯНАРЫШв городе Красногорское Юкаменское в насленном пункте ЯНАРЫШ Октябрьский районная газета ЯНАРЫШ Грахово Киясово Пирогово купите газету ЯНАРЫШ на почте в райцентре Ягул редакция газеты ЯНАРЫШ в Пычас Первомайский распространяется в Пугачёво газета раздается в ЯНАРЫШ Нылга на стойках газет в магазине Вараксино Зура куите в купить газету ЯНАРЫШв Кильмезь редакция газеты ЯНАРЫШ в Италмас Июльское Северный газета ЯНАРЫШ издание подписка Чур Люга в Сарапуле Воткинск Глазов Можга Игра Ува Балезино Кез Камбарка Кизнер Завьялово Малая Пурга Якшур-Бодья Шаркан Яр Алнаши Новый Дебёсы Вавож Сигаево Селты Сюмси Хохряки Каракулино Красногорское Юкаменское Октябрьский Грахово Киясово Пирогово Ягул Пычас Первомайский Пугачёво Нылга Вараксино Зура Кильмезь Италмас Июльское Северный Чур Люга

 

 

 

Читать газету     Просмотреть архив

 
 

onlinegazeta.info © 2010-2016
Все права защищены
Разместите у себя на сайте нашу ссылку